Görme Kaybı Hipofiz Bezi Tümörünün Habercisi Olabilir!

İnsan vücudundaki yaşamsal hormonların seviyesini ayarlayan hipofiz bezinin büyümesiyle oluşan tümörler, birçok sağlık sorununun başlangıç noktasını oluşturur. Hipofiz bezinin hemen üzerinde bulunan tümör göz sinirlerine baskı yaptığında cerrahi müdahale kaçınılmaz hale geliyor. Bu tümörün varlığının önemli bir belirtisi ise hastanın, ‘at gözlüğü ile bakıyormuş“ gibi bir hisse kapılması ve görme kaybıyla yüz yüze gelmesidir. Memorial Kayseri Hastanesi Beyin Sinir ve Omurilik Cerrahisi Bölümü“nden Doç. Dr. Cüneyt Göçmez, hipofiz bezinin büyümesiyle oluşan tümörlerin tedavisi hakkında bilgi verdi.

Vücudun hormonlarını kontrol eden merkez

Hipofiz bezi,beynin ortasında bulunan, bir nohut tanesi büyüklüğünde ve ağırlığı yaklaşık 0,5 gram olan vücudun bütün hormonlarını kontrol eden bir merkezdir. Tiroit ve kortizon, kadınlarda süt hormonu, büyüme hormonu, testosteron, östrojeniç salgı bezleri gibi hormonların sevilerinin ayarlanmasında önemli bir rolü olan hipofiz bezi,ayrıca vücudun sıvı dengesini oluşturan antidiüretikhormonu da salgılamaktadır.

Adenomlar göz sinirlerine baskı yapabilir

Hipofiz bezindeki hücrelerin normalin dışında büyümesiadenom olarak adlandırılır. Adenomların nerdeyse %50“si hormonaktifyani fazla hormon salgılayan geri kalanı hormon salgılamayan tümörlerdir. Hormon salgılamayan grupta yer alan adenomlar göz sinirlerine baskı yapabilir. Çünkü göz sinirleri hipofiz bezinin hemen üzerinde yer alır.Bu baskı sonrası;  baş ağrısı ve belirgin görme bozukluğu oluşur. Hipofiz bezindeki tümör nedeniyle hasta sanki at gözlüğü ile bakıyormuş gibi bir hisse kapılır. Görüş azalır, bir süre sonra kişi sağ ve sol tarafını göremez hale gelir. Bazı hastalar bu durumu uzun bir süre geçtikten sonra fark etmektedir.

Büyüme hormonu salgılanıyorsa akromegali oluşabilir

Hormon salgılayan ademonlar söz konusu olduğunda daha farklı belirtiler ortaya çıkmaktadır. Örneğin büyüme hormonu salgılayan bir adenom gelişmişse, büyüme çağındakiçocuklarınboyları aşırı uzar. Erişkin hastalarda ise beyin hariç iç organlar büyür. Eller ve ayaklarda, çenede ve burunda da büyüme yani akromegali oluşur. Bu hastalar şeker hastası olmaya adaydır. Bu tip hastaların büyük bir bölümünü ise aşırı kalp büyümesi nedeniyle yaşamını kaybetmektedir.

Cushing hastalığı da aşırı hormon üretimine bağlı

Adenomlarda bir başka klinik tablo ise vücuttaki kortizon seviyesinin artmasıyla ortaya çıkan Cushing hastalığıdır. Bu hastalığın nedeni, hipofiz bezinin böbreküstü bezini uyaran adrenokortikotrop hormonunu (ACTH) fazla üretmesidir. Cushing hastalığının en önemli belirtileri omuz başların yağlanma (bufalo tipi), vücutta oluşan mor renkli çizgiler, vücudun değişik yerlerindeki sivilcelerin artması ve aşırı şişmanlamadır. Bu hastalıkta kemik erimesi ise önemli bir sonuçtur.

Kadınlarda kısırlık erkeklerde iktidarsızlık olabilir

Kadınlarda prolaktin salgılanması durumunda ise göğüste hassasiyet ve süt gelmesi görülmektedir. İlerleyen dönemde kadınlarda kısırlık, erkeklerde ise iktidarsızlık, sakal ve bıyıklarda dökülme gibi bulgular ortaya çıkmaktadır. Bu tür tümörlerin tedavisinde öncelikli olarak medikal tedavi uygulanmaktadır. Ancak akromegali durumunda herhangi bir salgı yapmayan ve göz sinirlerine baskı yapan bir tümör söz konusu ise cerrahi müdahale kaçınılmazdır.

Cerrahide yeni yöntem: Minimal invaziv

Eskiden mikroskobik yapılan cerrahi müdahalelerin yerini minimal invaziv olarak adlandırılan endoskopik yöntem almıştır. Endoskopik yöntemlerle, ince bir boru içine yerleştirilmiş kamera sayesinde burundan girilerek en iyi görüntü elde edilmektedir. Tümörlü alanı görebilmek için kafatasında oluşturulan büyük kesilerin yerini alan minimal invaziv cerrahiler sayesinde doku tahribatı azalmış, hastaların iyileşme ve normal yaşama dönüş süreleri kısalmıştır.